İnternetin ülkemizde yaygınlaşmasının ardından Web 2.0 araçları popüliterliğini bayağı arttırdı. Sosyal iletişim siteleri (facebook, netlog, twitter), Bloglar, hazır haber portalları, forumlar, onlinne tartışma siteleri Web 2.0 araçlarının günümüze yapmış olduğu katkılarda bir kaç tanesidir.
CMS ”içerik yönetim sistemleri” sayesinde internet sitesi kurmak “parası ile kurdurmak” neredeyse çocuk oyuncağı haline geldi. Her önüne gelen ve parayı basan site kurarak habercilik oynamaya başladı. Yerel ve ulusal basını takip edip kopyala yapıştır yöntemi ile haber sitesi kuranlar mantar gibi çoğaldı. Üstüne üstlük “Dilin kemiği yoktur”, “çamur at izi kalsın”, “iti ite kırdırmak” deyim ve atasözleri fehvasınca habercilik yapıp reytingi artırmak ise moda oldu.
Habercilik ilkelerinden haberi olmayan fakat habercilik yaptığını zanneden bir kısım kimse bir kaç kırık dökük, devrik cümle ile bir şeyler yazıyor, birileri ise yorumlar ile adeta kuyudan taş çıkarmya çalışıyor. Birileri bir yerlerden bir şeyler koparmaya çalışırken yorumcular ise geçmişin rövanşını alma telaşı içerisine girmektedirler.
Bir yanda gazetecilik ve yazılı medyanın bir takım zorlukları (ekonomik ve hukuki zorluklar) nedeniyle her konu hakkında haber yapamamak diğer yanda ise “dilin kemiği yoktur ben ortaya söylerim” haberciliği ile isim vermeye bile cesaret edemeyip habercilik oyunu oynamak.
İnternet siteleri sahipleri bilmelidir ki, herhangi bir adli bir olay durumunda siteye giriş çıkış loglarını (kayıtlarını) adli makamlara iletmek zorundadırlar. Aksi taktirde kanun önünde şuçlu duruma düşülmektedir. Ayrıca isimsiz-sahte yorum yapanlar da bilmelidir ki idari takip ile bu kişiler tespit edilebilmektedir. İnternetin hayatımızın ayrılma bir parçası olduğu günümüzde karda yürüyüp iz bırakmamak mümkün değildir.
Not : Basın Meslek İlkeleri hakkında bilgisi olmayıp habercilik oynayanlar aşağıdaki metni okuyabilirler…
Basın Meslek İlkeleri
İletişim Özgürlüğünü ülkemizde insanca yaşamanın, saydam bir yönetime kavuşmanın ve demokratik sistemin temel koşulu sayan biz gazeteciler;
Kanun koyucunun veya öteki kurum ve kişilerin, İletişim Özgürlüğünü kısıtlamalarına, her zaman ve her yerde karşı çıkacağımıza kendi özgür irademizle söz vererek;
İletişim Özgürlüğünü, Halkın Gerçekleri Öğrenme Hakkı‘nın bir aracı sayarak;
Gazetecilikte temel işlevin, gerçekleri bulup bozmadan, abartmadan kamuoyuna yansıtmak olduğunu göz önünde tutarak;
Basın Konseyi‘nin kendi çalışmaları üzerinde hiçbir dış müdahaleye izin vermeme kararlılığını vurgulayarak;
Yukarıdaki bölümü de içeren Basın Meslek İlkeleri‘ne uymayı, sözünü ettiğimiz temel inançlarımızın bir gereği saydığımızı, kamuoyu önünde açıklarız.
1. Yayınlarda hiç kimse; ırkı, cinsiyeti, yaşı, sağlığı, bedensel özrü, sosyal düzeyi ve dini inançları nedeniyle kınanamaz, aşağılanamaz.
2. Düşünce, vicdan ve ifade özgürlüğünü sınırlayıcı; genel ahlak anlayışını, din duygularını, aile kurumunun temel dayanaklarını sarsıcı yada incitici yayın yapılamaz.
3. Kamusal bir görev olan gazetecilik, ahlaka aykırı özel amaç ve çıkarlara alet edilemez.
4. Kişileri ve kuruluşları, eleştiri sınırlarının ötesinde küçük düşüren, aşağılayan veya iftira niteliği taşıyan ifadelere yer verilemez.
5. Kişilerin özel yaşamı, kamu çıkarlarının gerektirdiği durumlar dışında, yayın konusu olamaz.
6. Soruşturulması gazetecilik olanakları içinde bulunan haberler, soruşturulmaksızın veya doğruluğuna emin olmaksızın yayınlanamaz.
7. Saklı kalması kaydıyla verilen bilgiler, kamu yararı ciddi bir biçimde gerektirmedikçe yayınlanamaz.
8. Bir basın organının dağıtım süreci tamamlanmadan o basın organının özel çabalarla gerçekleştirdiği ürün, bir başka basın organı tarafından kendi ürünüymüş gibi kamuoyuna sunulamaz. Ajanslardan alınan özel ürünlerin kaynağının belirtilmesine özen gösterilir.
9. Suçlu olduğu yargı kararıyla belirlenmedikçe hiç kimse “suçlu” ilan edilemez.
10. Yasaların suç saydığı eylemler, gerçek olduğuna inandırıcı makul nedenler bulunmadıkça kimseye atfedilemez.
11. Gazeteci, kaynaklarının gizliliğini korur. Kaynağın kamuoyunu kişisel, siyasal ekonomik vb. nedenlerle yanıltmayı amaçladığı haller bunun dışındadır.
12. Gazeteci görevini, taşıdığı sıfatın saygınlığına gölge düşürebilecek yöntem ve tutumlarla yapmaktan sakınır.
13. Şiddet ve zorbalığı özendirici, insani değerleri incitici yayın yapmaktan kaçınılır.
14. İlan ve reklam niteliğindeki yayınların bu nitelikleri, tereddüde yer bırakmayacak şekilde belirtilir.
15. Yayın tarihi için konan zaman kaydına saygı gösterilir.
16. Basın organları, yanlış yayınlardan kaynaklanan cevap ve tekzip hakkına saygı duyarlar.
